Phân biệt phương pháp đã được công nhận và phương pháp đang quảng cáo

Khi tìm hiểu về điều trị ở nước ngoài, bạn sẽ gặp rất nhiều tên gọi nghe ấn tượng. Một số là những tiến bộ thật sự đã thay đổi cách điều trị. Một số khác chỉ tồn tại trong tài liệu quảng cáo.

Bạn không cần là bác sĩ để phân biệt. Có những dấu hiệu khá rõ.

Câu hỏi đầu tiên và quan trọng nhất

Hãy mang tên phương pháp đó tới bác sĩ chuyên khoa của bạn và hỏi: phương pháp này có nằm trong hướng dẫn điều trị hiện hành cho bệnh của tôi không.

Các hướng dẫn điều trị được xây dựng từ tổng hợp bằng chứng và được cập nhật thường xuyên. Một phương pháp thực sự có hiệu quả sẽ xuất hiện trong đó.

Những dấu hiệu cảnh báo

• Cam kết kết quả. Không ai cam kết được kết quả điều trị ung thư. Đây là dấu hiệu rõ nhất.
• Yêu cầu ngưng điều trị đang có. Một phương pháp có cơ sở không đòi hỏi bạn bỏ điều trị tiêu chuẩn.
• Chỉ có lời kể làm bằng chứng. Những câu chuyện thành công cá nhân không thay thế được nghiên cứu có đối chứng.
• Nói rằng y học chính thống che giấu. Lập luận này xuất hiện gần như trong mọi chương trình không có cơ sở.
• Chữa được nhiều loại bệnh khác nhau. Một phương pháp chữa được mọi thứ thường không chữa được gì.
• Thúc ép quyết định nhanh.
• Không nói rõ tác dụng phụ. Mọi can thiệp có hiệu quả đều có tác dụng phụ.
• Yêu cầu trả tiền lớn trước.
• Từ chối trao đổi với bác sĩ điều trị của bạn.

Chỉ cần vài dấu hiệu trong số này xuất hiện cùng lúc là đủ để dừng lại.

Những dấu hiệu của một nơi đáng tin

• Nói rõ về cả lợi ích lẫn rủi ro và tác dụng phụ.
• Không cam kết kết quả, mà nói về khả năng và mục tiêu.
• Sẵn sàng trao đổi với bác sĩ điều trị của bạn.
• Đưa được phác đồ cụ thể bằng văn bản.
• Giải thích được vì sao chọn phương pháp đó cho trường hợp của bạn.
• Không phản đối việc bạn hỏi ý kiến thứ hai.
• Có tiêu chuẩn tiếp nhận rõ ràng, không nhận mọi trường hợp.
• Minh bạch về chi phí.

Mới không đồng nghĩa với tốt hơn

Một phương pháp mới có nghĩa là có ít dữ liệu hơn về hiệu quả lâu dài và về tác dụng phụ muộn. Điều đó không xấu, nhưng nó có nghĩa là cần thận trọng hơn chứ không phải ngược lại.

Hãy hỏi: phương pháp này đã được nghiên cứu trên bao nhiêu người, trong bao lâu, và kết quả so với điều trị tiêu chuẩn thế nào.

Cẩn thận với cách trình bày số liệu

Các con số có thể được trình bày theo những cách gây hiểu nhầm. Khi nghe một tỉ lệ cải thiện ấn tượng, hãy hỏi:

• So với cái gì.
• Trên bao nhiêu người.
• Những người đó có giống trường hợp của tôi không.
• Theo dõi trong bao lâu.
• Kết quả được đo bằng gì.

Hãy mang những con số này cho bác sĩ của bạn xem. Họ đọc được ý nghĩa thật đằng sau chúng.

Về các phương pháp bổ trợ

Có những phương pháp hỗ trợ giúp giảm triệu chứng và cải thiện chất lượng sống, và chúng có vai trò thật khi đi kèm điều trị chính.

Vấn đề nảy sinh khi chúng được giới thiệu như phương pháp thay thế điều trị. Hãy phân biệt hai điều này, và luôn hỏi bác sĩ trước khi dùng thêm bất cứ thứ gì, kể cả thảo dược, vì một số có thể tương tác với thuốc đang dùng.

Khi người thân hoặc bạn bè mách

Lời mách thường xuất phát từ thiện chí, nhưng mỗi trường hợp ung thư một khác về loại bệnh, giai đoạn và đặc điểm sinh học. Điều hiệu quả với người này có thể hoàn toàn không phù hợp với người kia.

Hãy cảm ơn và mang thông tin đó hỏi bác sĩ, thay vì làm theo ngay.

Khi đã hết lựa chọn tiêu chuẩn

Đây là lúc gia đình dễ bị thuyết phục nhất, và cũng là lúc cần tỉnh táo nhất. Có những lựa chọn chính đáng trong tình huống này:

• Thử nghiệm lâm sàng phù hợp.
• Hỏi ý kiến tại trung tâm chuyên sâu hơn.
• Chăm sóc giảm nhẹ tốt, tập trung vào chất lượng sống.

Hãy bàn với bác sĩ về những lựa chọn này. Chúng khác hẳn với việc chi một khoản lớn cho phương pháp không có cơ sở.

Chi phí không chỉ là tiền

Theo đuổi một phương pháp không có cơ sở còn tốn những thứ khác: thời gian quý giá, sức khoẻ vốn đã yếu, và những tuần cuối lẽ ra được ở bên gia đình.

Đây là phần cân nhắc khó nói nhưng cần được đưa vào cuộc bàn của gia đình.

Cách trao đổi trong gia đình

Khi các thành viên bất đồng về việc có nên thử một phương pháp nào đó, hãy:

• Cùng ngồi nghe bác sĩ giải thích thay vì nghe lại qua một người.
• Đặt câu hỏi cụ thể về bằng chứng thay vì tranh luận cảm tính.
• Lấy mong muốn của người bệnh làm cơ sở.
• Chấp nhận rằng mọi người đều đang lo và đều muốn điều tốt.

Tóm lại

Hãy mang tên phương pháp tới bác sĩ chuyên khoa và hỏi nó có nằm trong hướng dẫn điều trị hiện hành không. Ba dấu hiệu cảnh báo rõ nhất là cam kết kết quả, yêu cầu ngưng điều trị đang có, và chỉ có lời kể cá nhân làm bằng chứng. Mới không đồng nghĩa tốt hơn, và khi hết lựa chọn tiêu chuẩn thì vẫn có những hướng chính đáng để bàn với bác sĩ.

Câu hỏi thường gặp